ΓΙΑΤΙ ΟΙ ΑΝΘΡΩΠΟΙ ΕΠΙΣΚΕΠΤΟΝΤΑΙ ΤΟΥΣ ΓΙΑΤΡΟΥΣ;

Γιατί οι άνθρωποι επισκέπτονται τους γιατρούς;

Οι άνθρωποι επισκέπτονται τους γιατρούς επειδή αντιλαμβάνονται ότι κάτι απειλεί, πραγματικά ή υποθετικά, την ποιότητα της ζωής τους· επειδή φοβούνται ότι η ασθένεια θα συντομεύσει τη ζωή τους· ή επειδή φοβούνται ότι η αυτονομία τους θα περιοριστεί. Η ασθένεια χρησιμοποιείται σαν μηχανισμός αντιμετώπισης προβλημάτων από μια μικρή σχετικά ομάδα ανθρώπων στις περισσότερες κοινωνίες. Το φάσμα της «ιατρικής ασθένειας» εξαρτάται πολύ από τις αποδεκτές συνθήκες κάθε κοινωνίας. Τα σεξουαλικά και
τα ψυχολογικά προβλήματα ιατρικοποιήθηκαν στις Δυτικές κοινωνίες. Τα προβλήματα της φτώχειας και της κακής στέγασης εντάχθηκαν σε κοινωνικά πλαίσια, παρά τον αντίκτυπο που έχουν στην υγεία: αντιμετωπίζονται ως κοινωνικά προβλήματα παρά ως ιατρικά.

Με σημειολογικούς όρους, υπάρχουν επτά υποκείμενες ερμηνείες οι οποίες περιγράφουν τους λόγους για μια ιατρική επίσκεψη.

  1. Έχω παρουσιάσει έναν συνδυασμό συμπτωμάτων/σημείων, ο οποίος λίγο πολύ με καταβάλλει και φοβάμαι ότι θα απειλήσει τη διάρκεια και την ποιότητα της ζωής μου ή την αυτονομία μου. Θα ήθελα να μου προσφέρετε θεραπεία ή ανακούφιση σύμφωνα με τα υψηλότερα ιατρικά πρότυπα. (Κοιλιακό άλγος, πυρετός, αρθραλγία, πονόλαιμος, κατάθλιψη)
  2. Έχω ένα σύμπτωμα/σημείο το οποίο δεν επηρεάζει μεν τις δραστηριότητές μου αλλά φοβάμαι την προγνωστική του σημασία. Θα ήθελα να ασκήσετε τις δεξιότητές σας ώστε να επιβεβαιώσετε ή να αποκλείσετε αυτό που φοβάμαι. (Ασυμπτωματική μαύρη κηλίδα στο δέρμα, οζίδιο που βρέθηκε κατά τον αυτο-έλεγχο του μαστού, ασυμπτωματική υπέρ-ταση, αυξημένο προστατικό αντιγόνο)
  3. Δεν έχω ούτε συμπτώματα ούτε σημεία, αλλά έχω λόγους να φοβάμαι ότι πάσχω από μία ασθένεια που θα μειώσει ή θα επηρεάσει τη ζωή μου ή θα περιορίσει την αυτονομία μου. Αναζητώ έναν γιατρό να με καθησυχάσει ή να με θεραπεύσει. (Οικογενειακό ιστορικό ηπατίτιδας Β, καρκίνου του παχέος εντέρου ή άνοιας, σεξουαλική επαφή με φορέα του HIV, ηπατίτιδας Β ή C)
  4. Είμαι υγιής και θα ήθελα να με βοηθήσετε να παραμείνω έτσι. (Σχέδιο διατήρησης καλής υγείας, προληπτικός έλεγχος καρκίνου του μαστού, προληπτική κολονοσκόπηση)
  5. Ανέπτυξα ή θα ήθελα να αναπτύξω ένα μοτίβο ασθένειας σαν μια μέθοδο διαχείρισης της ζωής μου. Θα ήθελα να με παροτρύνετε και να υποστηρίξετε αυτό το σχέδιο. (Χρόνια σύνδρομα πόνου).
  6. Κάποιος άλλος με συμβούλεψε να αναζητήσω ιατρική βοήθεια, επειδή πιστεύει ότι μπορεί να πάσχω από κάποια ασθένεια. (Όγκος εγκεφάλου με διαταραχή συμπεριφοράς, κατάθλιψη, αλκοολισμός, εθισμός σε φαρμακευτικές ουσίες)
  7. Υποφέρω από συμπτώματα υπαρξιακού άγχους και δε γνωρίζω πού αλλού να απευθυνθώ για να ζητήσω βοήθεια. (Αγχώδεις καταστάσεις, πένθος, εξάντληση)

Αυτοί οι επτά λόγοι για τους οποίους οι άνθρωποι αναζητούν ιατρική βοήθεια και συνοψίζονται στον παρακάτω πίνακα. Συνοδεύονται από ένα σύμβολο που υποδηλώνει την παρουσία ή την απουσία συνδυασμού σημείων/συμπτωμάτων, αρνητικού αντίκτυπου στην ποιότητα της ζωής και στην αυτονομία, αλλά και την παρουσία ή απουσία βιομηχανικών ανωμαλιών.

Λόγοι επίσκεψης στον γιατρό και υποκείμενοι συντελούντες

Συμπτώματα/ Σημεία

Ποιότητα ζωής/ Αυτονομία

Βιομηχανικές ανωμαλίες

Τύπος 1

++

+

Τύπος 2

+-

+

Τύπος 3

--

+/-

Τύπος 4

--

-

Τύπος 5

+++

+/-

Τύπος 6

+/-+/-

+/-

Τύπος 7++++

-

Η συμβατική ιατρική απόκριση σε αυτές τις παθολογικές καταστάσεις, καθορίζεται ευρέως από το περιεχόμενο της βιο-μηχανικής διαταραχής και την ισορροπία μεταξύ των τριών συστατικών του εμφανιζόμενου προβλήματος (ο συνδυασμός παθολογικών σημείων και συμπτωμάτων, της ποιότητας ζωής/αυτονομίας και των βιο-μηχανικών διαταραχών). Οι περισσότεροι γιατροί αισθάνονται άνετα μόνο με τους τύπους προβλημάτων 1, 2 και 3. Πολλοί κατανοούν τις ανησυχίες των πελατών τους για τη διατήρηση της καλής υγείας (τύπος 4), αν και σχετικά λίγοι είναι ειδικά εκπαιδευμένοι να δίνουν τέτοιες συμβουλές και να σχεδιάζουν σχετικά προγράμματα. Οι τύποι 5 έως 7 ταιριάζουν λιγότερο με τον συνηθισμένο θεραπευτικό ρόλο της πλειονότητας των αποφοίτων των ιατρικών σχολών, εξαιτίας της έλλειψης βιο-μηχανικού περιεχομένου ή της ανισότητας μεταξύ της υποκειμενικής εμπειρίας και των αντικειμενικών ευρημάτων.

Οι ψυχίατροι μπορούν να χειριστούν πολλούς από αυτούς τους ασθενείς και άλλοι σύμβουλοι ή εναλλακτικοί θεραπευτές θα διαχειριστούν τους υπόλοιπους. Η διαχείριση αυτών των ασθενών και η στάση των άλλων θεραπευτών στην αντιμετώπισή τους, δε διδάσκονται συστηματικά στις ιατρικές σπουδές, γεγονός που αποτελεί σημαντικό κενό.

 

Απόσπασμα από το βιβλίο "Ανθρώπινη Ιατρική"